سیستم گرمایش داکت اسپلیت با 4 روش مختلف قابل اجراست. در روش اول از خود سیکل تبرید تراکمی برای گرمایش هوا استفاده می شود، در روش دوم کویل آبگرم به کار می رود، در روش سوم می توان از رادیاتورها استفاده کرد و در روش چهارم نیز می توان از سیستم گرمایش از کف بهره برد.
در ادامه 4 روش مختلف برای گرمایش داکت اسپلیت و مزایا و معایب آنها را بررسی می کنیم.
4 روش مختلف برای گرمایش داکت اسپلیت و مزایا و معایب آنها
4 روش مختلف برای گرمایش داکت اسپلیت و مزایا و معایب آنها عبارت است از:
1 . گرمایش داکت اسپلیت با سیکل تبرید تراکمی
سیستم گرمایش داکت اسپلیت با روش سیکل تبرید تراکمی همانند گرمایش اسپلیت (کولر گازی) با سیکل تبرید تراکمی است و احتمالا تاکنون دقت کرده اید که می توان اسپلیت ها را علاوه بر حالت سرمایشی، در حالت گرمایشی نیز روشن نمود. استفاده از برق برای ایجاد گرمایش فقط در مناطق گرمسیری ایران (مناطق جنوب کشور) که زمستان طولانی ندارد ، صرفه اقتصادی دارد.
نحوه کار بدین شکل است که همانند تصویر زیر، دستگاه داکت اسپلیت از دو تکه (یونیت بیرونی و یونیت داخلی) که با لوله کشی مسی به هم متصل می شوند تشکیل شده است. اجزایی مانند کمپرسور ، موتور الکتریکی ، شیر منبسط کننده ، کندانسور و شیر چهار طرفه مخصوص درون یونیت بیرونی (یونیت بیرون از ساختمان) و اواپراتور و فن درون یونیت داخلی (یونیت زیر سقف کاذب) جاسازی می شوند که ماده مبرد (گاز فریون) دائما بین این اجزا جریان یافته و حرارت را بین یونیت ها منتقل می کند. کندانسور و اواپراتور هر دو مبدل حرارتی فن دار هستند که از یک کویل (لوله های مسی متعدد رفت و برگشتی) و یک فن تشکیل می شوند که ماده مبرد یا همان گاز فریون درون لوله ها جاری است.
در تابستان کویل جاسازی شده در یونیت داخلی که اواپراتور نام دارد عمل سرمایش هوا را توسط مبرد انجام می دهد ولی در زمستان با فعال شدن شیر چهار طرفه مخصوص ، وظیفه اواپراتور و کندانسور عوض می شود و کویل جاسازی شده در یونیت داخلی ، هوا را این بار گرم می کند. دقت شود که سیکل کاری در تابستان و زمستان یکی است و موتور الکتریکی متصل به کمپرسور در کل فصول سال با انرژی الکتریسیته کار می کند.

بنابرین اگر در داکت اسپلیت کویل مخصوص آبگرم نصب نکنیم (یا از رادیاتور و سیستم گرمایش از کف هم بهره نبریم) و از همان تجهیزات (مانند کولر گازی) برای گرمایش استفاده کنیم ، در حالت گرمایش نیز مصرف برق و استهلاک کمپرسور را خواهیم داشت و استفاده از این روش فقط در مناطق گرمسیری ایران (مناطق جنوب کشور) که زمستان های طولانی ندارند، صرفه اقتصادی دارد.
2 . سیستم گرمایش داکت اسپلیت با کویل آبگرم
در حالتی دیگر از سیستم گرمایش داکت اسپلیت ، یونیت داخلی حاوی کویل مخصوص آبگرم است (همانند شکل زیر یک کویل آبگرم درون یونیت داخلی یا در قسمت ورودی یا خروجی آن نصب می شود) که با عبور دادن هوا توسط فن های چند سرعته از اطراف کویل ، هوای گرم در زمستان جهت گرمایش وارد محیط داخل می شود.

آب گرمی که در کویل (لوله های پر پیچ و خم) جریان دارد باید توسط واحد دیگری مانند پکیج دیواری گازسوز یا بویلر موتورخانه مرکزی ایجاد و به کویل ها با پمپ ارسال گردد. برای کنترل دمای هوا در حالت گرمایشی ، علاوه بر افزایش یا کاهش دور فن ، می توان با نصب شیر سه راهه الکترونیکی ، مقدار جریان آبگرم ورودی به کویل دستگاه را تغییر داد و بدین ترتیب در مصرف انرژی صرفه جویی نمود.
ولی معمولا این کویل آبگرم نیز ظرفیت محدودی داشته و مخصوصا در روزهای سرد سال نمی تواند هوای گرم و مطبوع و به صورت یکنواخت در همه اتاق ها ایجاد کند و این طور نیست که با نصب کویل آبگرم در داکت اسپلیت ، دیگر به رادیاتور و لوله کشی های آن در ساختمان نیازی نباشد و در بسیاری از پروژه ها دیده شده است که توان گرمایشی آن پاسخگوی نیازها نبوده و مالک مجبور می شود بعدها از رادیاتور و لوله کشی روکار برای جبران آن استفاده کند.
در شکل زیر نمونه ای از کویل مخصوص آبگرم که در قسمت جلویی یا پشت فن یونیت داخلی جاسازی می شود نشان داده شده است.

از بین این 4 روش مختلف برای گرمایش داکت اسپلیت که مزایا و معایب آنها را بررسی می کنیم، این روش کویل آبگرم بیشترین کاربرد را دارد ولی همین کویل باعث ایجاد مزایا و معایبی در کل سیستم می شود که پیشنهاد می کنیم برای آشنایی بیشتر با ساختار و مزایا و معایب این سیستم، حتما این متن ⇐ داکت اسپلیت چیست ؟ را مطالعه بفرمایید.
3 . استفاده از رادیاتورها
بسیاری تصمیم می گیرند که از داکت اسپلیت فقط برای سرمایش استفاده کنند و برای گرمایش نه از سیکل تبرید تراکمی بهره ببرند و نه کویل آبگرم و به جای اینها، سیستم مجزا و مستقل پکیج و رادیاتورها را اجرا کنند.

4 . استفاده از سیستم گرمایش از کف
و برخی نیز تصمیم می گیرند که هم معایب روش سیکل تبرید تراکمی و هم روش کویل آبگرم را کنار بگذارند و هم رادیاتورها را به خاطر جانمایی و از لحاظ معماری و دکوراسیون داخلی، حذف کنند و به جای همه این ها از سیستم گرمایش از کف در کنار داکت اسپلیت بهره ببرند.

بالاخره سیستم گرمایش داکت اسپلیت با کویل آبگرم طراحی شود یا با مصرف برق سیکل تبرید تراکمی یا رادیاتورها و سیستم گرمایش از کف؟
ما تا اینجا 4 روش مختلف برای گرمایش داکت اسپلیت و مزایا و معایب آنها را بررسی کردیم. هر کدام مزایا و معایب خاص خود را دارد.
- بنابرین اگر قرار باشد این دستگاه در ساختمان های مناطقی که در اکثر روزهای سال آب و هوای گرمی دارند (مناطق جنوب کشور) نصب شود ، حالت اول برای گرمایش کافی خواهد بود.
- اگر در ساختمان های مناطق با آب و هوای نیمه سرد نصب شود شاید کویل مخصوص آبگرم که به یونیت داخلی آن افزوده می شود و آبگرم آن توسط یک پکیج یا موتورخانه تامین می گردد پاسخگوی نیازها باشد. بهترین راه برای تشخیص اینکه این کویل آبگرم می تواند گرمایش کافی در شهر شما ایجاد کند یا نه این است که نمونه های مشابه نصب شده در شهر خود را از نزدیک بررسی کنید و سپس تصمیم به خرید بگیرید. هر چند دقت کنید که افزودن این کویل یک سری مشکلات در سیستم داکت اسپلیت ایجاد می کند که برای شناخت این مشکلات حتما این مقاله ⇐ داکت اسپلیت را مطالعه بفرمایید.
- ولی در مناطق با اقلیم سرد به احتمال زیاد هنگام گرمایش با مشکل مواجه خواهید شد و بهتر است که از رادیاتورها برای گرمایش بهره ببرید.
- اگر با ظاهر و جانمایی رادیاتورها مشکل دارید، می توانید از سیستم گرمایش از کف بهره ببرید.
بنابرین سیستم گرمایش داکت اسپلیت در یک ساختمان به 4 شکل متفاوت اجرا می شود. در یک حالت از همان تجهیزات سیکل سرمایش برای گرمایش و در یک حالت هم با افزودن کویل های حاوی آبگرم به دستگاه و در روش های دیگر از رادیاتورها و گرمایش از کف جهت گرمایش استفاده می شود که هر 4 نوع آنها در بالا توضیح داده شده است.

دستگاه های جایگزین پیشنهادی
باید به این نکته توجه شود که چون در این سیستم هوای سرد و گرم از راه چندین کانال (کانال های متصل شده به یک یونیت) در اتاق ها و سالن ها توزیع می شود ، در همه پارتیشن ها هوای گرم یا سرد با یک دمای یکسان (برای مثال همه پارتیشن ها همزمان با هم دمای 22 یا 18 درجه سانتی گراد و …) توزیع خواهد شد و نمی توان دمای هر اتاق را جداگانه تنظیم کرد.

برای تنظیم دمای هوای هر اتاق به صورت جداگانه باید یا از سیستم کولر گازی ، پکیج و رادیاتور (برای واحدهای کوچکتر از 150 متر مربع و با برق تک فاز) و یا از سیستم فن کویل های متصل شده به مینی چیلر (یا چیلر) و پکیج (یا موتورخانه) برای واحدهای بزرگتر از 150 متر مربع که برق سه فاز دارند استفاده نمود. در واقع در این سیستم ، درون هر اتاق یک فن کویل قرار می گیرد که با لوله کشی ساده آب سرد و گرم به مینی چیلر و پکیج وصل می شود و می توان از آن سرما و گرما گرفت. مطالعه بیشتر درباره سیستم مینی چیلر و طرز کار آن در این متن ⇐ مینی چیلر
مطالعه بیشتر ⇐ انواع داکت اسپلیت
بیشتر بخوانید ⇐ بهترین مارک داکت اسپلیت
مطالعه بیشتر درباره اجزا، طرز کار و مزایا و معایب کولر گازی کانالی یا همان اسپلیت کانالی (داکت اسپلیت) در این مقاله ⇐ کولر گازی کانالی