مولتی اسپلیت

سیستم تهویه مولتی اسپلیت یا همان کولر گازی چند پنله با همان اصول سیستم های اسپلیت (کولر گازی) کار می کند. با این تفاوت که در مولتی اسپلیت ها، به جای اتصال یک یونیت داخلی (یک پنل) به یک یونیت خارجی (بیرون از ساختمان)، تعدادی یونیت داخلی (دو پنل یا سه پنل یا غیره) با هم به یک یونیت خارجی متصل می شوند.

برای مثال یک دستگاه مولتی اسپلیت یا همان کولر گازی چند پنله را در شکل زیر مشاهده می کنید که 3 یونیت داخلی از نوع دیواری به یک یونیت خارجی (که در تراس یا روی بام نصب می شود) متصل شده اند. همین امر مزایا و معایب مهمی را ایجاد می کند که در ادامه به آنها اشاره می کنیم.

مزایای سیستم

1 . مناسب برای استفاده در اماکنی که به تهویه همزمان چند بخش با هم نیاز است.

سیستم های مولتی اسپلیت بیشتر برای اماکنی مناسب هستند که به تهویه همزمان کل مکان نیاز باشد. زیرا در این سیستم به جای اینکه چند یونیت بیرونی (یا به اصطلاح موتور یا همان کندانسور) و چند یونیت داخلی (پنل داخلی) داشته باشیم، یک یونیت بیرونی ظرفیت بالا نصب می شود و همه پنل های داخلی به آن اتصال می یابند و اگر در مکانی مورد استفاده قرار بگیرد که همه پنل ها با هم کار کنند، از نظر استهلاک و مصرق برق بهینه خواهد بود. زیرا در غیر اینصورت اگر فقط یکی از پنل ها را روشن کنید، یونیت بیرونی که برای کار با ظرفیت بالا طراحی شده، استهلاک و مصرف برق بیشتری خواهد داشت.

• برای مثال یک واحد اداری را در نظر بگیرید که از یک سالن یکپارچه تشکیل شده و بین بخش های مختلف آن توسط پارتیشن های چوبی پارتیشن بندی شده است و تمام کارکنان اداره در یک زمان به محیط کار وارد و همزمان نیز خارج می شوند. در چنین شرایطی می توان از سیستم مولتی اسپلیت استفاده کرد و به ازای هر پارتیشن یک پنل داخلی قرار داد و چون همه کارکنان همزمان در محل حضور دارند همه یونیت های داخلی روشن شده و یونیت بیرونی که ظرفیت بالایی دارد نیز در حالتی بهینه کار می کند.
• یا در مثالی دیگر، یک فروشگاه را در نظر بگیرید که به جای خرید 3 دستگاه اسپلیت می تواند یک کولر گازی سه پنله خریداری کند. معمولا در چنین فروشگاهی، کاربر همه پنل ها را همزمان روشن می کند تا کل فضا خنک شود و وقتی همه پنل ها روشن می شوند، یونیت بیرونی نیز در حالت بهینه و با ظرفیت بالایی که دارد، کار می کند. دقت کنید که در چنین اماکنی معمولا نیازی به خاموش کردن یکی از پنل ها نیست و هدف کاربر این است که کل فروشگاه را همزمان خنک کند.

2 . حذف کانال کشی و مزیت آن نسبت به داکت اسپلیت

داکت اسپلیت هم سیستمی است که قادر است چند بخش مختلف را همزمان تهویه کند و این کار را توسط یونیتی انجام می دهد که در قسمتی از سقف تعبیه شده و پس از اینکه دمای هوا را تنظیم کرد با استفاده از چند مسیر از کانال های گرد یا چهارگوش می تواند هوا را به بخش های مختلف ارسال کند و طبیعتا در این سیستم، همه بخش ها یا اتاق ها با هم سرد یا گرم شده و دمای هوای یکسانی خواهند داشت. در شکل زیر مشاهده می کنید که کانال های آبی رنگ داکت اسپلیت چطور هوا را در همه اتاق ها پخش می کنند.

کاهش و یا حذف کامل کانال کشی بخاطر استفاده از یک کندانسور بزرگ در یونیت بیرونی سیستم مولتی اسپلیت که به چند اواپراتور (یونیت داخلی یا همان پنل دیواری) متصل می شود اتفاق می افتد. لوله های مسی مبرد با قطر کم که یونیت های داخلی (پنل های دیواری) را به یک یونیت خارجی متصل می کنند به فضای کمی نیاز دارند و نسبت به کانال های فلزی (کانال های دستگاه داکت اسپلیت یا همان اسپلیت کانالی) راحت تر نصب می شوند. هر یونیت داخلی (هر پنل) لوله کشی مبرد مجزا و خاص خود را داشته و همگی با هم به یک یونیت خارجی وصل می شود.

مطالعه بیشتر درباره مزایا و معایب داکت اسپلیت و شناخت ساختار آن در این مقاله ⇐ دستگاه داکت اسپلیت

3 . نیاز به فضای کمتر برای نصب

فرض کنید که بخواهیم یک کولر گازی دو پنله را به جای 2 دستگاه کولر گازی (اسپلیت) تک پنله نصب کنیم. طبیعتا یک یونیت بیرونی (موتور یا همان کندانسور) کولر گازی دو پنله با وجود اینکه ابعاد بزرگتری نسبت به یونیت بیرونی یک اسپلیت تک پنله دارد، به فضای کمتری (در مقایسه با فضای مورد نیاز برای نصب 2 یونیت بیرونی) جهت نصب آن نیاز است.

تا اینجا 3 مورد از مزایا و برتری های کولر گازی چند پنله را بررسی کردیم و در ادامه به ذکر معایب آن خواهیم پرداخت.

معایب مولتی اسپلیت

1 . برای حالت کم باری بهینه نیست.

همانطور که گفتیم علت استفاده از مولتی اسپلیت (کولر گازی چند پنله) این است که ما چند یونیت بیرونی را حذف کنیم و به جای آن یک یونیت بیرونی با ظرفیت بالا نصب کنیم و همه پنل های داخلی را به یک یونیت بیرونی متصل کنیم. بنابرین یونیت بیرونی که ظرفیت بالایی دارد طبیعتا دارای کمپرسوری با ظرفیت بالا و نیز کندانسور و فن های کندانسور بزرگی است و اگر مثلا در یک ساختمان مسکونی مورد استفاده قرار بگیرد، در اغلب اوقات به روشن کردن فقط یک پنل داخلی نیاز است و با روشن کردن یک پنل داخلی، یک کمپرسور بزرگ شروع به کار می کند که هم استهلاک بالایی دارد و هم نسبت به یک اسپلیتی که فقط برای یک پنل طراحی شده، برق بیشتری مصرف می کند.

به خاطر این عیب کولر گازی دو پنله یا کولر گازی سه پنله و غیره است که استفاده از آن برای ساختمان های مسکونی پیشنهاد نمی شود.

بنابرین این سیستم های نسبتا ساده برای کاربردهای تجاری کوچک تا متوسط طراحی می شوند (مخصوصا در اماکنی که نصب کانال برای استفاده از سیستم های کانالی هزینه زیادی داشته باشد و یا نصب آن امکان پذیر نباشد) و نه کاربردهای مسکونی.

2 . برخی از معایبی که در اسپلیت ها وجود دارد در مولتی اسپلیت ها نیز همچنان وجود دارد.

مهمترین معایب مشترک بین اسپلیت ها و مولتی اسپلیت ها عبارت است از:

• محدودیت در طول لوله کشی مسی بین یونیت بیرونی و یونیت داخلی
• در معرض دید قرار گرفتن یونیت های بیرونی (مخصوصا در نمای ساختمان) و نیز یونیت های داخلی (پنل های دیواری)
• خشکی بیش از حد هوا در حین سرمایش (به خاطر کاهش بیش از حد رطوبت هوا)

3 جایگزین مناسب برای کولر گازی چند پنله

ما در ادامه به معرفی 3 سیستم جایگزین مناسب برای پوشش معایب مولتی اسپلیت می پردازیم. در هر 3 سیستمی که معرفی می کنیم می توان هر یونیت داخلی (هر پنل موجود در هر اتاق) را جداگانه و مستقلا خاموش یا روشن کرد و مستقلا دمای هر پنل را به هر میزان دلخواه، تنظیم نمود.

1 . استفاده از اسپلیت

در ساختمان های مسکونی با تعداد واحد کم که متراژ واحدهای آن هم کمتر از 150 متر مربع باشد، پیشنهاد می شود که از سیستم اسپلیت (به ازای هر اتاق معمولا یک اسپلیت 9000 یا 12000 و به ازای هر سالن هم معمولا یک اسپلیت 24000 یا 36000) و پکیج رادیاتورها استفاده شود.

2 . استفاده از سیستم مینی چیلر و فن کویل ها

در ساختمان های مسکونی با تعداد واحد کم که متراژ واحدهای آن بیشتر از 150 متر مربع باشد، پیشنهاد می شود که از سیستم مینی چیلر و پکیج و فن کویل ها استفاده شود. در این سیستم به ازای هر واحد یک مینی چیلر در نظر گرفته می شود.

دستگاه مینی چیلر به همراه فن کویل ها جایگزین مناسب برای دستگاه مولتی اسپلیت (کولر گازی چند پنله) است، زیرا:

• مینی چیلرها معمولا دارای 2 یا چند کمپرسور هستند و وقتی تعداد کمی از فن کویل ها روشن باشند، فقط یکی از کمپرسورها شروع به کار می کند و استهلاک دستگاه کاهش یافته و مصرف برق فقط به اندازه همان کمپرسور است.
• در ضمن در این سیستم هیچ محدودیتی از نظر لوله کشی بین مینی چیلر و فن کویل ها وجود ندارد و مینی چیلر بر روی بام (با هر اختلاف ارتفاعی و بدون توجه به فاصله آن تا فن کویل ها) نصب می شود.
• فن کویل ها نیز در حین سرمایش، رطوبت هوا را کاهش می دهند ولی مقدار کاهش رطوبت نسبت به اسپلیت ها، کولرهای گازی چند پنله و VRF ها کمتر است و هوا کامل خشک نمی شود.

در این سیستم، مینی چیلر دستگاه سرد کننده آب است که آب سرد را با لوله کشی به فن کویل های سقفی توکار، زمینی یا دیواری داخل ساختمان ارسال می کند تا آب سرد درون کویل با هوا تبادل حرارتی انجام داده و دمای هوا را کاهش دهد. مینی چیلر در واقع دستگاهی است که در تابستان ها، آب را سرد می کند و آب سرد را به فن کویل ها ارسال می کند برای سرمایش و در زمستان ها نیز مینی چیلر خاموش شده و پکیج، آب را گرم کرده و برای گرمایش به همان فن کویل ها ارسال می کند.

در این سیستم هر فن کویل را می توان جداگانه روشن یا خاموش نمود و درجه حرارت آن را تنظیم کرد. برای مثال واحد مسکونی زیر را در نظر بگیرید که از یک چیلر و 7 فن کویل در آن استفاده شده و 2 دستگاه فن کویل خاموش و باقی آنها نیز هر یک با توجه به نیاز فرد حاضر در اتاق با دمای مستقل در حال کار است.

مطالعه بیشتر درباره ساختار مینی چیلر آپارتمانی در این متن ⇐ مینی چیلر آپارتمانی

مطالعه بیشتر درباره انواع فن کویل ها در این متن ⇐ انواع فن کویل

اگر در ساختمان مسکونی، تعداد واحدها زیاد بود و متراژ هر واحد آن نیز بیشتر از 150 متر مربع بود، پیشنهاد می شود که از سیستم چیلر مرکزی و فن کویل ها به جای مینی چیلر و فن کویل ها استفاده شود.

3 . استفاده از سیستم مینی VRF

یک اشتباه رایج این است که برخی از افراد فکر می کنند که سیستم مینی VRF همان سیستم مولتی اسپلیت است ولی این دو سیستم کاملا با یکدیگر تفاوت دارند. VRF ها با کنترل دقیق مقدار مبردی که وارد هر پنل داخلی می شود و نیز استفاده از تکنولوژی های پیشرفته در آنها، قادرند تا حتی در شرایط کم باری (زمانی که فقط یکی از پنل های داخلی روشن است) استهلاک و مصرف برق را در حالت بهینه قرار دهند.

در مینی VRF ها نیز دقیقا مثل مینی چیلر و فن کویل ها می توان هر پنل موجود در هر اتاق را جداگانه از نظر خاموش و روشن شدن و تنظیم دما، مدیریت کرد.

برخلاف فن کویل های سیستم مینی چیلر که با ورود آب گرم به جای آب سرد به کویل فن کویل ها، سیستم به راحتی از حالت سرمایشی به گرمایشی تبدیل می شود ولی در VRF ها چنین نیست و معمولا از یکی از این 3 روش برای گرمایش استفاده می شود.

• در مینی VRF ها یا از همان سیکل تبرید (کمپرسورها) برای گرمایش استفاده می شود که طبیعتا استهلاک و مصرف برق بالایی در زمستان ها دارد.
• یا اینکه در هر یونیت داخلی از یک کویل آبگرم (به جز کویلی که برای ورود مبرد در نظر گرفته شده) استفاده می شود تا آبگرم پکیج در زمستان ها برای گرمایش وارد آن شود که افزوده شدن این کویل باعث ایجاد مقاومت در برابر جریان هوا می شود و بایستی فن هر پنل داخلی از نوع High Static انتخاب شود تا بتواند بر این مقاومت غلبه کند که طبیعتا فن High Static صدای بیشتری ایجاد می کند و از این نظر مناسب ساختمان های مسکونی نیست.
• یا اینکه کلا برای گرمایش یک سیستم جداگانه مثل رادیاتورها یا گرمایش از کف در نظر گرفته می شود که قیمت این تجهیزات را نیز باید به قیمت سیستم مینی VRF افزود.

جهت کسب اطلاعات بیشتر در مورد این سیستم سرمایشی و گرمایشی و سایر سیستم های تهویه مطبوع و نیز انتخاب مناسب ترین سیستم تهویه برای ساختمان خود با ما تماس بگیرید.

مهندس احمدی (تهویه مطبوع ماخ) : 09127675117 – 09194427470

مهندس خورانی (تهویه مطبوع ماخ) : 09191639363

مطالعه بیشتر ⇓

سیستم گرمایش و سرمایش GHP چیست ؟

7 مزیت سیستم سرمایشی و گرمایشی VRF